Logo Printen Logo RSS logo facebook

Gender en openbaar vervoer: goede praktijken

Gender en openbaar vervoer: goede praktijken

In dit hoofdstuk kijken wij naar enkele "goede praktijken" op het vlak van gender en mobiliteit. Wanneer kan men spreken van een "goede praktijk" en bestaan er voorbeelden die het navolgen waard zijn? Naast het Transgen-rapport, dat stilstaat bij de theorie, was het Civitas-rapport een rijke bron terzake. Dit rapport haalt voorbeelden aan op het gebied van kennisverbetering, van de ontwikkeling van betere vervoersmodi en van stedelijke mobiliteitsplanning en design.

Wanneer kan men spreken van een "goede praktijk"?

Volgens het Transgen-rapport [1] kan men op het terrein van (openbaar) vervoer enkel van goede praktijken spreken indien de burgers op een democratische manier werden betrokken, er aandacht werd gegeven aan de diversiteit binnen de doelgroep en er gebruik gemaakt werd van netwerken om kennis rond een bepaalde problematiek op te bouwen. Daarnaast moet er expliciet naar inzicht gezocht zijn en moet men rekening gehouden hebben met dit inzicht bij de opzet van het project.

Ook het Civitas-rapport [2] weet dat het niet steeds gemakkelijk is om een goede praktijk over te dragen. Daarom voorzien zij elk aangehaald voorbeeld van "key-elements in knowledge sharing" en zetten zij die elementen in de kijker, die een bepaalde actie net tot een "goede praktijk" maken.

Enkele voorbeelden

Regelmatige update van gendergevoelige statistieken

JPEG Klik op het beeld om dit te vergroten. Een goede praktijk op het gebied van dataverzameling en statistiek vinden we terug in het Verenigd Koninkrijk. De nationale vervoersenquêtes en de dataverzameling, gestart in 2000 door het Departement voor Vervoer, worden erkend als de ‘best practice’ in zijn soort. De data zijn gescheiden op basis van gender, leeftijd, beroep, enzovoort en worden op regelmatige basis (om de twee jaar) verzameld, wat tot de opbouw van een consistente en up-to-date database leidt. [3].

Actiepannnen van overheidsdiensten

Wederom in het Verenigd Koninkrijk stelde Transport for London (TfL) in de jaren 2007-2010 een indrukwekkend Actieplan op, het “Gender Equality Scheme 2007-2010” [4]. Het werd opgesteld met grote betrokkenheid van de reizigers en van het personeel van TfL en bevat tal van praktische tips voor meer gendergelijkheid. Later werd dit plan uitgebreid naar meerdere doelgroepen.

Ontwikkeling van betere veiligere vervoesmodi

In Zweden tekenden de steden Malmö en Kalmar een gendersensitief transportbeleid uit [5]. Opdat vrouwen zich op een veilige manier zouden kunnen verplaatsen en zich veiliger zouden voelen, werden in deze steden bij bushaltes struiken verwijderd en werden donkere wegen en tunnels verlicht. Men besloot ook over te gaan tot het inlassen van "nattstopps", speciale stopplaatsen ’s nachts tussen twee officiële haltes in, om op een snelle manier thuis te geraken.

Roze vervoer

Meer omstreden is het "roze vervoer", een verzamelnaam voor initiatieven die afzonderlijk vervoer voorzien voor vrouwen. In Mexico City organiseren vrouwenorganisaties het "women-only"-vervoer voor vrouwelijke pendelaars [6]. In London biedt de maatschappij "London Lady chauffeurs" [7] een gespecialiseerde dienst aan vrouwen die enkel door een vrouwelijke taxichauffeur willen vervoerd worden. In de Italiaanse stad Bolzano [8] kunnen vrouwen thuisraken met een "roze taxi" en zijn er de "roze parkings", voorbehouden aan vrouwen. Het zijn vlot toegankelijke en goed verlichte parkeerplaatsen die dicht bij de uitgang van de parkeergarages liggen.

Het "roze vervoer" heeft er toe bijgedragen dat genderdiscriminatie, vrouwenrechten en gendergelijkheid via de media aandacht kregen in de bredere maatschappij en bij de overheid. Toch worden deze initiatieven door feministes soms ook negatief bekeken omdat zij niet de fundamentele problemen van genderongelijkheid aanpakken.

Stedelijke mobiliteisplanning en design

In Duitsland heeft het departement voor Stedelijke Ontwikkeling een handboek ‘Gender Mainstreaming in Stedelijke Ontwikkeling’ [9] gepubliceerd. Dit handboek bevat een aantal criteria en richtlijnen voor een gelijke en veilige toegang tot het openbaar vervoer voor vrouwen en mannen. Zo moeten haltes dicht bij openbare plaatsen of gebouwen geplaatst worden om de sociale controle te verhogen en ze moeten goed verlicht worden. Stedelijk faciliteiten, zoals ziekenhuizen, scholen, crèches enz., moeten goed bereikbaar zijn. En er moet een radiaal en lineair netwerk opgebouwd worden opdat zowel het hart van de stad als de omliggende voorsteden vlot bereikbaar zouden zijn.

Meer informatie:

Nood aan bijkomende informatie?
Contacteer Inge Van der Stighelen, 02 229 38 02, I.VanderStighelen@amazone.be.


Deze studie is onderdeel van een project met vele facetten, waaraan Amazone sinds een tweetal jaren werkt. Het project verliep in verschillende stappen. Het startte met een informatieopdracht, waarbij de medewerksters van het Documentatiecentrum Genderbeleid twee literatuurstudies realiseerden. Deze studies vormden de voedingsbodem voor een rondetafelgesprek en focusgroepen rond dezelfde thematiek maar toegespitst op de situatie in Sint-Joost-ten-Node. Het interactieve deel van het project kreeg daarnaast ook een artistieke en symbolische component. Een kunstenares maakte vier portretten van vrouwelijke inwoners van Sint-Joost-ten-Node. Deze zullen vanaf 8 september 2015 een prominente plaats innemen in het Brusselse metrostation Madou.

[1] (2007) Transgen: gender mainstreaming European transport research and policies: building the knowledge base and mapping good practices / Hilda Rømer Christensen... [et al.]. - Copenhagen: University of Copenhagen, 2007.

[2] (2014) CIVITAS Policy Note: Gender equality and mobility: mind the gap! / Civitas Wiki Consortium. – [Luxembourg: European Commission, 2014]. – 48 p.

[3] Zie bijvoorbeeld: https://www.gov.uk/government/stati...

[4] (2007) Gender equality scheme 2007-2010 / Transport for London. – London: TfL, [2007]. – 92 p.

[5] CIVITAS Policy Note: Gender equality and mobility: mind the gap! / Civitas Wiki Consortium. – [Luxembourg: European Commission, 2014]. – 48 p.

[6] Pink transportation in Mexico City, http://www.citylab.com/commute/2014....

[7] Website: http://www.londonladychauffeurs.co.uk/.

[8] CIVITAS Policy Note: Gender equality and mobility: mind the gap! / Civitas Wiki Consortium. – [Luxembourg: European Commission, 2014]. – 48 p.

[9] Gender mainstreaming in der Stadtentwicklung.


Nieuwsberichten


Kalender

« September 2017 »
M D W D V Z Z
28 29 30 31 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 1